Chuyện lạm bàn
Mấy ngày trước, mình quyết định bán bớt xe. Người mua, là người nhà.
Kể từ khi một số chính sách bắt đầu gay gắt, chuyện phạt nguội trở nên phổ biến; xe mình, người chạy, giấy tờ vẫn tên mình, cũng không khác trái bom nổ chậm là mấy.
Nếu giấy tờ thủ tục hành chính đơn giản thì xe bán bên ngoài tất nhiên sẽ được giá hơn; nhưng mình quyết định để lại cho người nhà kiểu vừa bán vừa cho có lẽ hợp lý tại thời điểm này hơn. Bởi, mình cũng có chút hiểu biết ít nhiều về tính cách của người cầm lái tiếp theo.
Chuyện xe pháo là mở bài, đoạn chính tiếp theo là sự cảm thán của mình về nhân sinh sau buổi gặp đưa xe chiều hôm ấy cho anh.
Anh lớn hơn mình vài tuổi, là rể; vợ anh - một người đôn hậu - đã mất vì ung thư. Mình từng ngỏ lời muốn nhận nuôi con anh để chăm sóc cho tử tế, một phần vì mình tin vào nghiệp vụ sư phạm của bản thân; một phần vì điều kiện sống của mình đang tốt hơn anh.
Anh từ chối, anh đưa hai đứa nhỏ lên vùng trung du Tây Nguyên từ quê cha miền biển Trà Vinh. Anh mua một cái đồi, dựng cái nhà và học tiếp Đại học nông lâm; năm đó anh tập trồng cây nuôi nghé, mấy năm sau mình ghé, cũng cây đó mà chiều cao chưa qua đầu xấp nhỏ, còn con nghé thì về đâu mất rồi…
Có bận, anh kẹt tài chính, muốn bán căn nhà mà khi gia đình anh còn khấm khá đã hứa chia lại cho mẹ(vợ) ở; mình không đành lòng nhìn bà cụ lay hoay đi thuê nhà ở tuổi ngũ tuần, đành cùng vợ mua lại từ anh.
Anh vốn có nghề lái xe, cũng từng lên được 2, 3 đầu tải nhẹ, có mấy căn nhà và vài mảnh đất. Sau biến cố ung thư của vợ, tài sản tiêu hao cũng vài phần. Phần còn lại, đi đâu mình cũng không rõ. Giờ, chỉ còn lại cái đồi với mấy khóm cây lúp xúp.
Mình gặp lại anh đôi ngày trước, anh vẫn xuất hiện trong hình hài khắc khổ, vẫn mỉm cười méo mó như chưa bao giờ rực rỡ, vẫn chiếc áo xanh màu lá dày cộm với vài vết ố ở mấy mép vạt túi.
Anh vẫn nói về những chuyện xa xôi như Elon Musk hay Tập Cận Bình; anh vẫn bình luận những hành động của ông chủ Vinfast và đánh giá những biến động mà Chính sách mới ban hành ảnh hưởng đến kinh tế vĩ mô. Mình tiếp xúc với anh nhiều năm, chứng kiến anh kinh qua các giai đoạn thăng trầm trong đời người; mình biết anh là một người có học và có đọc nhiều sách báo. Nhưng cuộc sống của anh lại không được đủ đầy như những gì anh đã đọc được.
Để rồi, lay hoay mãi, anh vẫn đang vật lộn mưu sinh cho gia đình nhỏ mẻ mất một góc đó của mình.
Mình thường về miền quê, có hay gặp những người như anh - thu nhập/địa vị xã hội không cao, nhưng thường nói những chuyện sâu xa dù rằng không chắc đã hoàn toàn hiểu vấn đề, và cũng không có khả năng tác động đến thực tại; cái mà anh, hay họ có thể làm chỉ là mang những gì mình hiểu diễn tả cho người khác và mong nhận được phản hồi, từ đó chứng minh sự tồn tại của bản thân….
Những người khá hơn mình, dù cuộc sống có ở lớp cao hơn một chút, mình cũng thấy họ vẫn sẽ nói những câu chuyện như anh, nhưng trọng tâm là đặt vào hoàn cảnh và các vấn đề cụ thể. Hàm trong đó là những nỗi niềm và các phương án đối phó với thực tại, bởi ít nhiều gì, họ cũng còn có khả năng xoay chuyển một chút. Tỷ như nhà báo Kim Hạnh, bà chủ Sơn Kim hay CEO Calif Dương Ngọc Thái.v.v. vẫn hay có mấy bài góc nhìn, sự kiện & hàm uẩn giải pháp đăng trên Facebook hoặc blog.
Còn tầng lớp tinh hoa, nguyên thủ quốc gia; dù chưa tiếp xúc nhưng mình thấy họ thường không có nhiều phát ngôn. Họ, hoặc hành động âm thầm, hoặc công khai nhằm mục đích cụ thể nào đó, vì mọi câu nói của họ có thể tác động đến nhiều nhóm người và dẫn đến những biến số khó lường. Bản thân mình cũng đã có nhiều suy nghĩ khác lạ, vậy ở tầm vóc của họ, tư duy còn tiến bộ tới mức nào, mình cũng chưa tưởng tượng được.
Đúng là …
Great minds discuss ideas;
average minds discuss events;
small minds discuss peopleSomeone